Boer Jasper en de Wandertrieb

‘s Neerlands belangrijkste psychiater heet Hjalmer van Marle. Althans als het om moord en doodslag gaat. Daarom vroegen de vaderlandse journalisten hem: “Professor, denkt u dat het mogelijk is dat Boer Jasper aan een dissociatieve fugue leed, die keer toen hij de auto van zijn buurtgenoot pikte en een stukje ging rijden?”

Dissociatieve fugue? De term kwam niet zo maar uit de lucht vallen. Zoals bekend werd Boer Jasper door een politiepatrouille staande gehouden en kwam de zaak van de gepikte auto later voor de rechter. Tijdens de zitting bracht Boer Jasper het rapport van een psycho-expert in, waarvan de strekking was dat hij in een toestand van totale desoriëntatie – in jargon dissociatieve fugue – had gehandeld.

“Professor, is dat mogelijk?” vroegen de journalisten dus aan Van Marle. En Van Marle zei ongeveer: “jawel hoor. Want bij zo’n dissociatieve fugue gaat de knop helemaal om en weet je niet meer wie je bent en wat je doet.”

Wat zou het antwoord van Van Marle zijn geweest als de journalisten hem hadden gevraagd: “Professor, is het waarschijnlijk dat Boer Jasper toen aan een dissociatieve fugue leed?”

Van Marle – als echte connaisseur – had dan vast en zeker het volgende gezegd. “Dames en heren journalisten, het antwoord op die vraag is tamelijk eenvoudig en is in de vakliteratuur te vinden. De prevalentie van dissociatieve fugue – zo de aandoening al bestaat, maar daarover straks meer – komt dicht in de buurt van de 0%. Inderdaad, u hoort het goed, de dissociatieve fugue is zeldzamer dan zeldzaam. Zo komt het ook dat dokters en psychologen in staat van grote opwinding raken als een geval opduikt. Het laatste, goed beschreven geval deed zich voor in Beieren en natuurlijk is het terecht gekomen in de annalen van ons vak. De patiënt in dat geval – ik noem hem voor het gemak even de Lederhosen-man – liet alle kenmerken zien die in eerdere gevalsbeschrijvingen van de fugue ook al zo prominent aanwezig waren: De Lederhosen-man had een psychiatrische voorgeschiedenis, hij had een hoop ellende voor de kiezen gekregen, hij ging in een toestand van desoriëntatie zwerven en er was sprake van grote geografische verplaatsing. Toen hij eenmaal bij de dokters terecht kwam was de Lederhosen-man zijn autobiografisch geheugen kwijt. Dat geheugenverlies bleef tijden lang aanhouden.”

“Maar professor, dat beeld past toch in de verste verte niet bij Boer Jasper en het incident met de gepikte auto?”

De professor: “ U slaat de spijker op zijn kop; beter had ik het zelf niet kunnen samenvatten. Ik voeg er wel dit aan toe: valse fuguers bestaan. Talloos zijn de gevallen van mensen die zich diep in de nesten hebben gewerkt en dan de wijk nemen, om later te veinzen dat ze niet wisten wat ze deden. Ik noem de piano-man, de woud-jongen van Berlijn of het geval van Myra. Er zijn zelfs geleerden die menen dat alle fuguers in meer of mindere mate simulanten zijn. Ik moet me genuanceerder uitdrukken: dat alle fuguers zich die diagnose graag laten aanwrijven. De belangrijkste – en niet de minste in zijn vak – is Ian Hacking. Hij laat in zijn standaardwerk Mad Travellers (1998) zien dat de dissociatieve fugue een favoriete diagnose was van Duitse frontartsen. Ze gaven haar bij voorkeur aan deserteurs om hen van de standrechtelijke executie te redden. En de arme drommels vonden dat natuurlijk prima. Wandertrieb zeiden de Duitse dokters trouwens als ze het over de dissociatieve fugue hadden en dat is zo’n slechte uitdrukking nog niet.”

“Professor, dank voor deze heldere uiteenzetting. Wel nog een prangende slotvraag: komt het ook wel voor dat patiënten tijdens hun Wandertrieb een lustmoord plegen?”

De professor: “Zulke mensen zijn op de vlucht en daarin past een lustmoord niet. Ik zei u dat de Wandertrieb zeldzamer dan zeldzaam is en ik voeg er thans aan toe dat een moord tijdens zo’n toestand zo waarschijnlijk is als vogelenpoep in een koekoeksklok.”

“Dank professor!”

Dit bericht werd geplaatst in Uncategorized. Bookmark de permalink .

4 reacties op Boer Jasper en de Wandertrieb

  1. Pingback: Mensen met een mening | DeJaap

  2. Jo luchtman zegt:

    Een hoogleraar psychologie zei tegen zijn studenten tijdens een college, wees op je hoede voor mensen die zeggen het ZEKER te weten. Een student vroeg hem”weet u dat zeker?

    Een mooi en duidelijk artikel van u vanmorgen in het LD

  3. Maria zegt:

    Omdat u zelf heel verouderde gevallen van dissociatieve fugue aanhaalt, twijfel ik ook aan de rest van uw kennis over dissociatie. Vraag het anders aan de politie, die mensen moet redden die midden op een drukke straat lopen zonder te weten wat ze doen. Als ze uit hun ‘trance’ komen, zijn het heel normale mensen, maar als ze in een dissociatieve fugue verkeren weten ze niet wat ze doen. Als professors hun kennis willen verdiepen, dan kunnen ze contact met de slachtoffers opnemen. Hoe je een slachtoffer vindt? Gewoon googelen, want zo zeldzaam is die aandoening ook weer niet. Om u op weg te helpen, hier alvast de site van iemand die al jaren aan dissociatie lijdt: http://www.angelssite.nl/index.html (en daar baalt ze verschrikkelijk van, want soms is het levensgevaarlijk en de politie moet haar keer op keer redden).

  4. Ik heb de diagnose dissociatieve fugue jaren geleden gekregen. Het is al moeilijk genoeg daar mee om te gaan de schaamte is al zo groot als je zwerft op straat niet wetend dat je dat doet en wie je bent. De vooroordelen zijn al enorm als je aan een psychiatrische stoornis lijd. Dit soort artikelen maakt het stigma dat je al hebt alleen maar groter. Dit soort artikelen doen veel pijn. Het ontkent wie ik ben en wat ik meemaak, wat er met me gebeurt. Zeldzaam ben ik niet, moordlustig zeker niet. Ook niet gek alleen af en toe vreselijk in de war. Het ontkent ook de deskundigheid van het GGZ die de diagnose stelde en me behandeld. Er is zelfs een kliniek met als specialisatie dissociatieve stoornissen (Transit Ermelo) De wachttijden zijn enorm wat aangeeft dat het toch niet zo zeldzaam is. Jammer dat zogenaamde geleerde meehelpen mensen nog verder met een stgma te beplakken mensen die juist zouden moeten bijdragen aan het meer bespreekbaar maken.

Geef een reactie

Gelieve met een van deze methodes in te loggen om je reactie te plaatsen:

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s